ADSL routerlar – texnologik yetuklik va ko‘pfunksionallik

ADSL router ulanmasi uyingizga internet telefon tarmog‘i orqali kelgan holatlarda zarur bo‘ladi. Hozirda bu texnologiya eskirgan hisoblanadi. Ko‘pincha ma’lumotlar almashinuvi yanada tezkor bo‘lgan Ethernet, GPON, DOCSIS kanallari orqali amalga oshiriladi. Bu borada yetakchilik Ethernet texnologiyasiga tegishli. Biroq bemalol aytish mumkinki, kelajak GPON texnologiyasining qo‘lida. Shunday raqobatga qaramasdan, marshrutizator funksiyali ADSL modemlarga ham talab katta. Bu esa optik tolali internetni hamma joyga ham tortib bo‘lmasligi bilan bog‘liq. Ayrim aholi yashash joylarida internetni telefon tarmog‘i orqali yetkazish manfaatliroq. Ayniqsa, kichikroq shaharcha va qishloqlarda. Bunday holatlarda maxsus qurilma kerak bo‘ladi.

ADSL modem va marshrutizator – bularning farqi nimada?

Bulardan birinchisi aloqa standartini qayta kodlashga (dekodirovaniye qilishga) mo‘ljallangan. Qurilma analogli signalni raqamliga aylantirib beradi. Shuningdek, shuning aksini ham bajarishi mumkin. Bunda moslama ma’lumotlarni faqat bittagina qurilmaga uzatadi.

Marshrutizator esa aloqani bir nechta devayslarga taqsimlab beradi. Unda simli ulanish uchun slotlar (portlar) hamda ma’lumotlarni simsiz uzatish uchun antennalar ko‘zda tutilgan. Marshrutizatorga Wi-Fi orqali istalgan gadjetni ulash mumkin: mobil telefon, planshet, noutbuk. Texnologiyalar shunchalik ilgarilab ketganki, hozirda hatto sovutgich va multivarkalar ham Wi-Fi bog‘lanmasiga ega.

Bizning davrimizda ADSL router va modem orasidagi farq yo‘qolib bormoqda. Ushbu ikki texnikaning imkoniyatlarini o‘zida jamlagan gibrid qurilmalar ko‘paymoqda. Bunda ADSL qisqartmasi qurilmaning telefon tarmog‘iga mo‘ljallanganini anglatadi. U kiruvchi va chiquvchi trafikni asimmetrik tarzda taqsimlaydi. Bunda chiquvchi trafik ulushi sezilarli darajada kam. Bunday taqsimlash usuli bir vaqtning o‘zida telefondan ham, internetdan ham foydalanish imkonini beradi.

ADSL routerning afzalliklari

Mazkur jihozlar quyidagi kabi kuchli jihatlari bilan maqtana oladi:

  • Ulanishning turli usullari – ular kirish portlarining mavjudligiga bog‘liq. Qurilmalar DSL hamda optik tolali kabellarni ulash slotlariga ega. USB porti bo‘lsa, 3G yoki 4G standartli mobil internetni ham ulash mumkin.

  • Ko‘plab internet-provayderlar bilan moslik – ADSL modem telefon aloqasini yetkazib beruvchining hamda foydalanuvchining gadjetlari orasida ma’lumotlar almashinuvini ta’minlash uchun xarid qilinadi. Ammo kelajakda istalgan provayderni tanlash mumkin bo‘ladi.

  • Ko‘pfunksionallik – bu qurilmalar ham oddiy marshrutizatorlardagi kabi imkoniyatlarga ega bo‘ladi. Ularda ota-ona nazorati, ikki diapazonli ish, WDS qo‘llovi, fayllar serveri, VPN va boshqa ko‘plab narsalar mavjud.

  • Sozlash va boshqarish soddaligi – parametrlar klassik marshrutizatorlardagi singari belgilanadi. Funksiyalariga kompyuter yoki smartfon orqali kirsa bo‘ladi.

  • Chaqmoqdan himoya – ADSL routerni hatto yomon ob-havo sharoitida ham ishlatsa bo‘ladi.

  • O‘ziga xos zamonaviy dizayn – bu texnika jihozi ko‘rkam ko‘rinadi. Bir nechta rang va qiyofa yechimlari bo‘ladi. Siz o‘z interyeringizga uyg‘un keluvchi variantni tanlaysiz.

Portlar – tanlashning muhim mezoni

Apparatni tanlashda WAN-portlarning turlarini hisobga olish darkor. ADSL portidan tashqari, qurilmalarda yana uch xil slot bo‘ladi:

  • Ethernet – eng talabgir format. U barqaror signalni hamda ma’lumot almashuvning yuqori tezligini ta’minlaydi. Mazkur texnologiyani ADSL modemlar va kompyuterlarning aksariyati qo‘llaydi.

  • USB – ko‘pincha mobil internet uchun qo‘llanadi. Agar hamyonbop internet izlasangiz, shu variant to‘g‘ri keladi. Biroq ulanish tezligi ham shunga mos bo‘ladi.

  • GPON – optik tolani qo‘llovchi yangi standart.

Har bir ADSL routerda LAN-portlar mavjud. Ular qurilmaga kabel orqali kompyuter va noutbuklarni ulashga mo‘ljallangan. Leptoplar Wi-Fi’ga ulanadigan bo‘lsa, statsionar kompyuterlar bu imkoniyatdan mahkum. Shuning uchun, uyda bir nechta kompyuter mavjud bo‘lsa, router tanlashda LAN-portlar soniga qarash kerak. Aksariyat qurilmalar to‘rtta shunday slotga ega bo‘ladi. Uy uchun bu yetarli, ofis tarmog‘i uchun esa ko‘proq portli router kerak bo‘lishi mumkin.

Tanlashning boshqa parametrlari

ADSL router olishda quyidagi xususiyatlariga ham qarash lozim:

  • Chastota – qurilma bir yoki ikki diapazonda ishlaydi. Ko‘pincha 2.4 gigagerslik chastota qo‘llanadi. Ammo yaqin atrofda ADSL routerlar ko‘p bo‘lsa, signallar “shovqin”i yuzaga kelishi mumkin. 5 gigagerslik chastotaga o‘tilsa, begona signallardan qutulish va ulanish tezligini oshirish imkoni mavjud.

  • Portlar tezligi – kabelli ulanishda uzatish mumkin bo‘lgan to‘plamlar sonini bildiradi. Bu ko‘rsatkich 1 gigabit/soniyagacha yetishi mumkin.

  • Wi-Fi tezligi – uy interneti uchun 150-300 Mbit/s yetarli. Ofis yoki jamoat tashkiloti uchun esa undan yuqoriroq bo‘ilshi kerak.

Antennalarga alohida e’tibor qaratish darkor. Elektronika ishlab chiqaruvchilar quyidagicha ADSL modemlar taklif qilishmoqda:

  • Olinmas antennali – standart variantlar. Ko‘plab modellarda antenna qiyaligini sozlash imkoni ko‘zda tutilgan. Shunda siz signal oqimining yo‘nalishini o‘zgartira olasiz.

  • Olinuvchi antennali – zarurat bo‘lsa antennani olib qo‘yish yoki yana qo‘shish mumkin. Shuning evaziga siz signal quvvatini nazorat qila olasiz.

  • Ichki (yashirin) antennali – bunday apparatlar ixcham o‘lchami va lo‘nda dizayni bilan ajralib turadi. Ammo bunday konfiguratsiyada ulanish tezligi pasayadi. ADSL portli shunday qurilmani kichikroq uylar uchun olish mumkin.

Dizayn va brendlar

Texnika jihozi – interyerning uzviy bir qismidir, shuning uchun uning tashqi ko‘rinishi ham ahamiyatga ega. Korpus va antennalar turli ranglarda bo‘lishi mumkin. ADSL routerlar ko‘pincha to‘liq oq yoki qora ranglarda chiqadi. Shuningdek, bu ikki rangning aralashmasi ham uchraydi, boshqa rangli qurilmalar kam.

Qurilma tarkibiy qismlarining hamda ular terilishining sifati ishlab chiqaruvchiga bog‘liq. Mashhur brendlarning mahsulotlarini tanlagan ma’qul, chunki ular kafolat taqdim etadi. Asaxiy internet-do‘konidan siz quyidagi markalarning ADSL modemlarini xarid qilishingiz mumkin:

  • D-Link;

  • TP-Link;

  • Keenetic.

O‘zbekiston bo‘ylab eltib berish bir necha kun davomida amalga oshiriladi. Toshkent shahrida esa bu xizmat bir kun vaqtni olishi mumkin.

asaxiy app image

Sizning internet do'koningiz