Wi-Fi router

Wi-Fi routerlar va modemlar – xususiyatlari, tanlash mezonlari

Internetga kirish uchun albatta Wi-Fi router yoki modem kerak bo‘ladi; bu – signalni qabul qiluvchi hamda uni kompyuterga va boshqa gadjetlarga uzatuvchi texnika jihozidir. Bu ikki tur apparat ham internet-ulanish tashkil etishga mo‘ljallangan bo‘lsa-da, ular orasida farq bor. Tanlashda ularning vazifasi va funksionaliga e’tibor qaratish kerak. Elektronika ishlab chiqaruvchilari tarmoq uskunalarini keng tanlov asosida taklif etishadi. Siz esa qurilmaga yuklanadigan vazifalardan va o‘z mablag‘ingizdan kelib chiqib tanlashingiz mumkin.

Wi-Fi modemlar va routerlar – bularning farqi nimada?

Bulardan birinchisi dastlab analogli signalni raqamlisiga aylantirib berishga mo‘ljallangan edi. Shuningdek, shunga teskari jarayonni ham qilardi. Biroq hozirgi modifikatsiyalari, ulardan biroz farq qiladi. Avvalgilari telefon aloqa kabeliga yoki internet-provayderning optik tolali simiga ulanardi. Keyin esa signal turini o‘zgartirib, kompyuterga uzatardi. Hozirgi kunimizda bunday modellar talabgir emas, chunki ular simsiz texnologiyalarni qo‘llab-quvvatlamaydi.

Shunga qaramasdan, modemlar o‘z dolzarbligini yo‘qotmagan. Hozirda mobil internetni ulashish uchun SIM-karta uyachali ko‘chma devayslar chiqqan. Ular 3G va 4G standartidagi internetga kirishni ta’minlaydi. Bunday modellar Wi-Fi signali tarqatadi, bu esa ularning funksionalini marshrutizator imkoniyatlariga yaqinlashtiradi. Mazkur moslama kabel ulash uchun WAN-portga hamda Wi-Fi tarqatish uchun antennaga ega. Unga istalgan gadjetni ulash mumkin: noutbuk, planshet, smartfon, smart-soat. Shuningdek, kabel yordamida uni kompyuterga ham ulasa bo‘ladi.

Wi-Fi routerlar va modemlarning afzalliklari

Ushbu moslama quyidagi singari ko‘p sonli ijobiy jihatlari tufayli juda talabgir:

• Ulanishning turli usullari – mazkur texnika ADSL, Ethernet, USB hamda GPON standartlaridagi kirish portlariga ega. Ayrim devayslar SIM-kartalar bilan ham ishlaydi. Shunday qilib, o‘zingizga qulay aloqa standartini o‘zingiz tanlashingiz mumkin.

• Ko‘pfunksionallik – marshrutizatorlarning ishi faqat signal qabul qilish va tarqatishdangina iborat emas. Ularda ko‘plab boshqa funksiyalar ham joriy etilgan: ota-ona nazorati, VPN, IPTV va hokazo.

• Sozlash va boshqarish soddaligi – bularni kompyuter yoki smartfon orqali bajarsa bo‘ladi. Dasturlari sodda va tushunarli interfeysga ega. Sozlamalarini istalgan yuzer uddalay oladi.

• Ixchamlik – bu apparatlar kichik o‘lchamlari bilan ajralib turadi. Hatto kichik gabaritli kvartirada ham ularga joy bemalol topiladi. Mobil devayslar-ku cho‘ntakka ham sig‘adi.

• Nafislik – bu qurilmalar o‘ziga xos zamonaviy dizayni bilan ajralib turadi. Ular har qanday interyer bilan uyg‘unlashib ketaveradi.

Marshrutizatorlarning turlari

Bu qurilmalar nimaga mo‘ljallanganiga qarab ham farqlanadi. Quyidagi turlari mavjud:

• Uy uchun – standart hamyonbop modellar, ularga bir vaqtning o‘zida bir nechta gadjet ulasa bo‘ladi. Qurilmani tanlashda signal quvvatini hisobga olish kerak. U uy maydonidan kelib chiqib tanlanadi. Studiya turidagi kvartira uchun bitta diapazonli va ichki antennali oddiy modeli ham yetarli. Hovli-uy uchun esa bir nechta antennali, ikki diapazonli va signali baquvvat uskuna olgan ma’qul.

• O‘yin uchun – bir gigabitlik, 2-3 chastotali Wi-Fi routerlar va modemlar. Ular yuqori tezlikdagi barqaror internetning uzilishlarsiz ishlashini ta’minlaydi.

• Ofis uchun – bunda ham qudratli texnika kerak. Biroq asosiy urg‘u internetning o‘ta tezligiga emas, balki uni imkon qadar ko‘p sonli qurilmalarga ulasha olishiga beriladi. Ofis kattaroq bo‘lsa, bir nechta marshrutizator yoki repiter o‘rnatish talab etilishi mumkin.

Qanday portlar kerak bo‘ladi?

Marshrutizator tanlashda slotlar turlariga va soniga ahamiyat berish lozim. Internetga ulanish uchun har xil ulanish turiga mansub WAN-portlar bo‘ladi:

• ADSL – eskirayotgan texnologiya, statsionar telefon tarmog‘i orqali ulanadi. Hozirgi kunimizda internetga bunday kirish faqat optik tola tortib borish o‘zini oqlamaydigan kichik aholi punktlarida qo‘llanadi.

• Ethernet – internet-provayder taqdim etuvchi kabel orqali ulanishning eng talabgir standarti. U barqaror va yuqori tezlikdagi signalni ta’minlaydi. Bunday texnologiya yordamida istalgan joyda internetga kirish nuqtasi yaratish mumkin: uyda, korxonada, jamoat tashkilotida.

• GPON – zamonaviy texnologiya bo‘lib, Ethernet bilan jiddiy raqobatlashmoqda. Ammo u hozircha unchalik keng tarqalmagan. Uning ulanishi uchun maxsus jihozlar bo‘lishi talab etiladi.

• SFP – optik kirishli texnika. Bunday modul ishonchli va uzluksiz aloqa bilan ajralib turadi.

• USB orqali – quvvati va ulanish tezligi bo‘yicha yuqoridagi standartlardan ancha ortda. Bunday slot hamyonbop kirish nuqtasi tashkil etishda kerak bo‘ladi.

Wi-Fi modemlar va routerlarda yana kompyuterlarga ulanish uchun LAN-portlar ham ko‘zda tutiladi. Shuning uchun qurilma xaridida unga ulash kerak bo‘ladigan statsionar kompyuterlar soniga qarab, o‘zingizga nechta slotli gadjet zarurligini aniqlaysiz.

Tanlashning boshqa mezonlari

Apparatlarning ishlashiga quyidagi parametrlar ta’sir qiladi:

• Chastota – qurilmalar bir, ikki va hatto uchta diapazonda ishlaydi. Oddiy modellarda 2.4 gigagerslik standart qo‘llanadi. Biroq yaqin atrofda marshrutizatorlar ko‘p bo‘lsa, signallar “shovqin”i yuzaga kelishi mumkin. Bunday hollarda boshqa chastotaga o‘tiladi. Shu boisdan ikki chastotali apparat tanlagan ma’qul.

• Portlar tezligi – ular 1 gigabit/soniyagacha tezlikni qo‘llab-quvvatlaydi. Shuningdek, 100 megabit/soniyalik variantlar ham bo‘ladi.

• Simsiz ulanish tezligi – ulanish joyidan kelib chiqib aniqlanadi. Uy uchun 150-300 megabit/soniya kifoya. Ofis uchun esa bu ko‘rsatkich yuqoriroq bo‘lishi lozim.

Wi-Fi modem yoki router olishda antennalariga ham e’tibor bering. Ular tashqi, olinuvchi va ichki (yashirin) bo‘lishi mumkin. Aksariyat gadjetlar tashqi antennali bo‘ladi. Ichki antennali variantlar ko‘rkamroq ko‘rinadi, ammo bunda tezlikka putur yetadi.

Brend muhim ahamiyat kasb etadi. Asaxiy internet-do‘konidan siz quyidagi markali Wi-Fi routerlarni olishingiz mumkin:

• Xiaomi;

• TP-Link;

• Huawei.

O‘zbekiston bo‘ylab eltib berish bir necha kun ichida amalga oshiriladi. Toshkentda bu xizmat yanada tez taqdim etiladi.