Alisher Navoiy: Turkiy adabiy til asoschisi (Allomalar izidan)

Alisher Navoiy (1441-1501) buyuk shoir va mutafakkir, davlat arbobi. To'liq ism-sharifi- Nizomiddin Mir Alisher. O'zbek va forsiy tillarda ijod qilgan. Otasi G'iyosiddin Kichkina vafotidan so'ng Alisherni temuriy hukmdor Abulqosim Bobur o'z qaramog'iga oladi. Alisher Navoiy temuriyzodalar, xususan, bo'lajak podshoh Husayn Boyqaro bilan birga tarbiyalangan.
U arab, fors va turk tillarini mukammal egallagan. Yoshligidan temuriylarga xizmat qilgan va Sulton Husayn Boyqaroning maslahatchisi bo'lgan.
Navoiyning eng muhim asarlaridan biri "Xamsa'dir. Bu asar Nizomiyning shu nomdagi asariga nazira sifatida yozilgan bo'lib, turk adabiyotida juda katta o'rin egallaydi Navoly, shuningdek, o'z davrining muhim shaxslariga bag'ishlangan (biografik) "Majolis un-nafois nomli asar yozgan. "Muhokamatul lug'atayn' esa turk tili bilan fors tilini qiyoslagan va turk tilining ustunligini isbotlagan muhim asardir. O'zbek adabiyotining shakllanishida Alisher Navoiyning xizmati beqiyosdir.
Alisher Navoiy 1501-yil 3-yanvarda vafot etgan. Uni dafn etish chog'ida maydalab yomg'ir yog'ib turgan ekan. Bu holatni tarixchi Xondamir Hatto tabiat ham motam. tutdi, deya ta'riflagan.