Modemlar, routerlar va tarmoq uskunalari

Router yoki Wi-Fi router ma’lumotlarni simsiz uzatish uchun qurilmadir. Kirish nuqtasidan farqli o‘laroq, u nafaqat Internet-provayderdan signal oladi, balki uni ulangan qurilmalar o‘rtasida taqsimlaydi va o‘zining lokal tarmog‘ini yaratadi. Routerning to‘g‘ri ishlashi va yuqori tezlikda ishlashi uchun qanday texnik xususiyatlarga e’tibor berish kerakligini va qaysi brendlar eng yaxshi routerlarni ishlab chiqarishini bilish muhimdir.

Routerlar – Wi-Fi routerni qanday tanlash kerak

Simsiz router sotib olishdan oldin siz uni o‘rnatish joyi haqida qaror qabul qilishingiz kerak. Kichkina kvartira va 2-3 kishilik oila uchun 2-4 antennali va o‘rtacha tarmoqli kengligi bo‘lgan qurilma mos keladi. Ofis, kafe yoki supermarket uchun qo‘shimcha imkoniyatlar va ko‘p sonli portlarga ega kuchli modem router eng yaxshi variant bo‘ladi. Ular barqaror Internet tezligini saqlab qolish uchun bir vaqtning o‘zida bir nechta provayderlarga ulanishni ta’minlaydi.

Wi-Fi routerning chidamliligi, ishlashning ishonchliligi va ma’lumotlarni uzatish tezligi uning brendiga bog‘liq. Mijozlarning tanloviga ko‘ra, eng yaxshi router ishlab chiqaruvchilari quyidagilarni o‘z ichiga oladi:

• TP-LINK;
• ASUS;
• Xiaomi;
• Mercusys;
• MicroTik.

Qurilmaning narxiga ulanish tezligi, antennalar va oqimlar soni, LAN portlari soni ta’sir qiladi. Shuningdek, Toshkent shahrida Wi-Fi routerning narxi qo‘llab-quvvatlanadigan Wi-Fi standartlariga bog‘liq. Arzon narxdagi modellar faqat Wi-Fi 4 tarmoqlari bilan ishlaydi va Wi-Fi-ni bir diapazonda – 2,4 gigagersli yoki 5 gigagersli chastotada tarqatish imkoniyatiga ega. Ilg‘orroq ikki tarmoqli routerlar Wi-Fi 5 va Wi-Fi 6 tarmoqlarini qo‘llab-quvvatlaydi va bir vaqtning o‘zida ikkita tarmoqni translyatsiya qilishi mumkin.

Routerda qanday portlar mavjud

Har qanday simsiz router quyidagi asosiy portlarga ega:

• WAN / Internet - RJ-45 ulagichi bilan Ethernet kabelini ulash uchun;
• LAN – lokal tarmoqni tashkil qilish va unga boshqa qurilmalarni ulash uchun;
• DSL / xDSL / ADSL – RJ-12 ulagichi bilan telefon kabeli orqali Internetga ulanish uchun;
• POWER – quvvat manbaini ulash uchun;
• USB port - 3G / 4G modem, ma'lumot tashuvchilar, printer va boshqa uskunalarni ulash uchun.

Simsiz tarmoqdagi ma'lumotlarni uzatish tezligi routerdagi antennalar soniga bog‘liq. Agar foydalanuvchi yolg‘iz yashasa ham, u kamida ikkita antennaga ega qurilmani tanlashi kerak. Agar routerda alishadigan antennalar bo‘lsa, ular yuqori tezlikka ega boshqa antennalariga o‘zgartirilishi mumkin.

Routerlarda qanday qo‘shimcha imkoniyatlar bo‘lishi mumkin

Router nafaqat Internetga kirishning asosiy elementi, balki boshqa ko‘plab foydali vazifalarni bajaradigan qurilma hamdir. Routerning qo‘shimcha funksiyalariga quyidagilar kiradi:

• WAN ni LAN portiga almashtirish – agar WAN apparat porti kuyib ketgan bo‘lsa ishlatiladi. O‘z vazifasini bajarib, router to‘laqonli ishlashda davom etadi.
• Veb-kamerani ulash – USB-modem orqali siz tarmoqdagi barcha foydalanuvchilar ko‘rishi mumkin bo‘lgan veb-kamera orqalijonli efirni yoqishingiz mumkin.
• Oflayn yuklab olish va o‘rnatilgan torrent mijozi – USB port tufayli siz jarayonni boshlaganingizdan so'ng kompyuterni o'chirib, katta torrent fayllarini yuklab olish uchun routerni dasturlashingiz mumkin.
• WPS – agar foydalanuvchi Wi-Fi tarmog‘ining parolini unutgan bo‘lsa va uni veb-interfeysda ko‘rishni istamasa, funksiya foydalidir. Sizning smartfoningiz yoki noutbukingiz Wi-Fi tarmog‘iga ulanishi uchun routerdagi WPS tugmasini bosib turishingiz kerak.
• Kirishni cheklash funksiyasi – bolaning odobsiz kontent saytlariga kirishini cheklash va ofis xodimlari uchun ko‘ngilochar kontentni taqiqlash imkonini beradi.
• Ulanishni boshqarish – noqonuniy Wi-Fi ulanishlarini aniqlashga yordam beradi.
• LTE ulanishini qo‘llab-quvvatlash – barcha qurilmalarning tarmoqqa barqaror ulanishini ta’minlaydi. SIM-karta ulangan routerdagi signal SIM-kartaning o‘zidan keladi.
• Trafikni optimallashtirish – fayllarni yuklashga ustuvorlik berish va alohida qurilmalarga barqaror ulanishni ta’minlash uchun ishlatiladi.
• WPA / WPA2 – jamoat joylarida simsiz tarmoqlarni himoya qilish uchun ishlatiladi.
• IPTV va DLNA – kompyuteringizda televizor dasturlarini tomosha qilish imkonini beradi. Translyatsiya Wi-Fi orqali ham, kabel orqali ham amalga oshirilishi mumkin.

USB-modemni qo‘llab-quvvatlaydigan routerni tanlashda siz ulangan drayverlarning maksimal miqdorini hisobga olishingiz kerak. Misol uchun, eski va arzon narxdagi routerlar flesh-disklar yoki 1 TB yoki undan ortiq xotira hajmiga ega qattiq disklar bilan ishlamaydi. Bunga qo‘shimcha ravishda, USB portiga ulanish bilan bog‘liq funksiyalarning barcha diapazoni router tomonidan dasturiy jihatdan qo‘llab-quvvatlanishi kerak.

Toshkentda simsiz routerni qayerdan sotib olish mumkin

ASAXIY internet-do‘koni Toshkentda arzon narxlarda Wi-Fi routerlar, noutbuk modemlari, tarmoq kommutatorlari, Wi-Fi modullari, kuchaytirgichlar sotib olishni taklif qiladi. Qurilmalarga veb-sayt yoki Telegram kanali orqali buyurtma berishingiz mumkin. Toshkent shahri aholisi tovarlarni ombordan mustaqil ravishda olib ketishlari mumkin. Buyurtmalar O‘zbekistonning boshqa shaharlariga kuryerlik xizmati orqali yetkaziladi.

Veb-saytda ko‘rsatilgan telefon raqamiga qo‘ng‘iroq qilib, maslahat olishingiz mumkin. Menejer barcha savollarga javob beradi, routerlarning joriy narxlari bilan tanishtiradi va buyurtma berishga yordam beradi.